Świat mówi NIE testom broni jądrowej
2 grudnia 2009 roku Zgromadzenie Ogólne ONZ zaakceptowało zaproponowaną przez Kazachstan rezolucję, w myśl której 29 września został ogłoszony “Międzynarodowym Dniem Działań Przeciwko Próbom Jądrowym”.
Jak wiadomo Kazachstan po rozpadzie ZSRR dobrowolnie zrzekł się czwartego co do wielkości na świecie arsenału jądrowego. Był to krok bezprecedensowy, nienotowany dotychczas na świecie. Równo 20 lat temu zamknięty został poligon w Semipałatyńsku – jeden z największych poligonów do testowania broni jądrowej na świecie. Pierwszy wybuch przeprowadzono tam 29 sierpnia 1949 roku. W sumie przeprowadzono tam co najmniej 468 prób jądrowych. Między rokiem 1949 a 1962 odbyło się 30 prób naziemnych, 88 testów w powietrzu (wśród nich było pierwsze urządzenie termojądrowe przetestowane 12 sierpnia 1953 roku i pierwsza na świecie bomba wodorowa przetestowana 22 listopada 1955 roku) a sześć urządzeń przetestowano na dużej wysokości i w Kosmosie. Oprócz prób naziemnych na poligonie przeprowadzono ponad 340 testów podziemnych w szybach i tunelach.
Ze świadomością negatywnych konsekwencji prób jądrowych dla życia i zdrowia ludzi i środowiska naturalnego, a także rozumiejąc znaczenie ich przerwania dla budowy świata wolnego od broni jądrowej, autorzy rezolucji ogłosili 29 sierpnia „Międzynarodowym Dniem Działań Przeciwko Testom Jądrowym”.
Krok ten jest niejako potwierdzeniem przez społeczność międzynarodową wkładu Kazachstanu w umocnienie międzynarodowego bezpieczeństwa i reżimu nierozprzestrzeniania broni masowego rażenia. Jest też zwycięstwem wszystkich krajów kochających pokój i opowiadających się za zakończeniem prób jądrowych.
Właśnie 29 sierpnia 1949 roku Związek Radziecki przeprowadził pierwszą próbę jądrową na poligonie w Semipałatyńsku otwierając tragiczny rozdział w historii Kazachstanu. I oto 29 sierpnia 1991 roku decyzją Prezydenta Nursułtana Nazarbajewa poligon ten został oficjalnie zamknięty, co stało się podstawą dla pokojowej polityki zagranicznej naszego kraju i posłużyło jako początek procesu rezygnacji z jednego z największych arsenałów jądrowych świata.
W dokumencie przyjętym przez Zgromadzenie Ogólnego ONZ wzywa państwa członkowskie, społeczność międzynarodową, naukowców, media i pojedyncze osoby do obchodzenia tego międzynarodowego dnia. Przyjęta rezolucja poświęcona jest bardziej aktywnej edukacji i informowaniu ludzi o konsekwencjach wybuchów, a także o konieczności rezygnacji z tych testów.
W 2009 roku Kazachstan osiągnął znaczący postęp w pracy nad umacnianiem międzynarodowego bezpieczeństwa jądrowego. 21 marca 2009 roku wszedł w życie podpisany 8 września 2006 roku w Semipałatyńsku Układ Ustanawiający Strefę Wolną od Broni Jądrowej w Azji Środkowej.
25 listopada Olżas Sulejmenow, znany kazachski poeta i literat, lider międzynarodowego stowarzyszenia antyatomowego „Newada-Semipałatyńsk” prezentując swój poemat „Gliniana Księga” na Uniwersytecie Warszawskim wezwał polską młodzież, by przyłączała się do międzynarodowego marszu „Młodzież świata przeciwko próbom jądrowym”.
Ministerstwo Spraw Zagranicznych Kazachstanu pragnie wyrazić wdzięczność społeczności międzynarodowej w tym rządowi Rzeczpospolitej Polskiej za wsparcie inicjatyw antyjądrowych Kazachstanu uznając to za pierwszy krok do budowy świata wolnego od broni jądrowej.
==========